Публикации 2017 г.

Вклад белорусского народа в Победу в Великой Отечественной войне / А.М.Литвин [и др.] ; редкол.: А.А.Коваленя (гл. ред.) [и др.]. – 2-е изд. – Минск : Беларуская навука, 2016. – 495 с.
В издании рассматриваются вопросы участия белорусов и уроженцев Беларуси в важнейших событиях Великой Отечественной войны, характеризующие общий вклад населения республики в Победу. На большом фактическом материале, почерпнутом из опубликованной литературы и ранее неизвестных архивных документов, на многочисленных примерах комплексно исследуется массовый героизм белорусского народа на фронтах войны, раскрывается самоотверженная борьба патриотов в рядах партизан и подполья, участие белорусов и уроженцев республики в европейском движении Сопротивления и в составе войск антигитлеровской коалиции, героический труд в советском тылу и в восстановлении разрушенной войной экономики, социальной сферы, науки и культуры.
Адресуется специалистам-историкам, обществоведам, преподавателям и студентам, а также всем читателям, интересующимся историей Великой Отечественной войны.

Беларусь, Нясвіжскі край і Эдвард Вайніловіч : матэрыялы навук.-практ. канф., г. Нясвіж, 26 жніўня 2016 г. / Інстытут гісторыі НАН Беларусі; рэдкал.: А.А.Каваленя (галоўны рэдактар) [і інш.]. – Мінск : Медысонт, 2016. – 244 с. – (Серыя «Беларусь і Эдвард Вайніловіч»)
У зборніку змешчаны даследванні беларускіх навукоўцаў, спецыялістаў па гісторыі Беларусі другой паловы ХІХ – першай трэці ХХ ст., прысвечаныя выдатнай асобе, рэфарматару, патрыёту сваёй Айчыны Эдварду Вайніловічу (1847–1928), а таксама Нясвіжу і Нясвіжскаму краю. На фоне гістарычных катаклізмаў як у Беларусі, так і за яе межамі адлюстраваны важнейшыя вехі з жыцця і дзейнасці нашага земляка.
Адрасуецца вучоным, выкладчыкам ВНУ, настаўнікам школ, краязнаўцам і ўсім тым, хто зацікаўлены ў вывучэнні амаль забытых старонак з гісторыі нашай Бацькаўшчыны.

Бароўская, В.М. Беларускае пытанне на савецка-польских перагаворах 1918–1921 гг. / В. М. Бароўская. – Мінск : Беларуская навука, 2017. – 269 с.
У манаграфіі праведзена сістэмнае даследаванне гісторыі савецка-польскіх перагавораў 1918-1921 гг. Вызначана перыядызацыя перагаворнага працэсу, вылучаны неафіцыйная і афіцыйная часткі савецка-польскіх перагавораў. Падрабязным чынам было разгледжана пытанне фарміравання беларускага ўчастка савецка-польскай мяжы і працэсу рэктыфікацыі. Даследавана дзейнасць Польска-расійска-ўкраінскай ваеннай узгадняльнай камісіі на тэрыторыі Беларусі, асаблівасці стварэння і існавання нейтральнай зоны. Разлічана на гісторыкаў, выкладчыкаў, студэнтаў для паглыбленнага вывучэння курса айчыннай гісторыі ў вышэйшых навучальных установах, і ўсіх тых, хто цікавіцца дадзенай тэмай.

Через года, через века – помните : сб. науч. ст. : (к 75-летию начала Великой Отечественной войны) / сост.: Я.П.Безлепкин, А.В.Берянев, А.П.Соловьянов ; редкол.: В.В.Данилович (гл. ред.) [и др.]. – Минск : Колорград, 2017. – 199 с.

В сборнике представлены научные статьи, отражающие события 1941 года, в том числе подготовку и ход военных действий в начальный период войны, эвакуацию в советский тыл, демографические потери противоборствующих сторон и другие вопросы.
Адресован историкам, педагогам, студентам, всем, кто интересуется историей начального периода Великой Отечественной войны в контексте Второй мировой войны.

История аграрной науки Беларуси (XIX – XXI в.). В 2 ч. Ч. 1 / В. Г. Гусаков [и др.] ; редкол.: В. Г. Гусаков (гл. ред.) [и др.]. – Минск : Беларуская навука, 2017. – 310 с.

В монографии впервые системно исследован процесс развития аграрной науки Беларуси в XIX – XXI в. Определены его периоды и этапы, а также их характерные особенности. Освещены наработки и достижения отечественных ученых-аграриев.
Книга адресована учащимся и студентам, магистрантам и аспирантам, специалистам и преподавателям, широкой общественности, всем, кто интересуется жизнью и творчеством белорусских ученых.

История аграрной науки Беларуси (XIX – XXI в.). В 2 ч. Ч. 2 / В. Г. Гусаков [и др.] ; редкол.: В. Г. Гусаков (гл. ред.) [и др.]. – Минск : Беларуская навука, 2017. – 508 с.

В монографии впервые системно исследован процесс развития аграрной науки Беларуси в XIX – XXI в. Определены его периоды и этапы, а также их характерные особенности. Освещены наработки и достижения отечественных ученых-аграриев.
Книга адресована учащимся и студентам, магистрантам и аспирантам, специалистам и преподавателям, широкой общественности, всем, кто интересуется жизнью и творчеством белорусских ученых.

Акадэмічная гуманітарыстыка: важнейшыя вынікі 2016 года / Нац. акад. навук Беларусі, Аддз-не гуманітар. навук і мастацтваў ; А. А. Каваленя [і інш.]. – Мінск : Беларуская навука, 2017. – 188 с.

У зборніку зроблена першая спроба асэнсаваць і прадставіць грамадскасці найбольш значныя навуковыя праекты, якія выкананы калектывам вучоных Аддзялення гуманітарных навук і мастацтваў НАН Беларусі ў 2016 г.
Праца будзе карыснай не толькі даследчыкам, але і шырокаму колу студэнтаў, магістрантаў, аспірантаў, усім, хто цікавіцца здабыткамі нацыянальнай гуманітарыстыкі.

Вялікае Княства Літоўскае: палітыка, эканоміка, культура : зб. навук. арт. У 2 ч. Ч. 1 / Нац. акад. навук Беларусі, Ін-т гісторыі ; уклад.: А.А. Скепьян ; рэдкал.: У.Р. Гусакоў [і інш.]. – Мінск : Беларуская навука, 2017. – 506 с.

Зборнік прысвечаны розным аспектам станаўлення і развіцця Вялікага Княства Літоўскага, яго грамадска-палітычнай і культурнай спадчыны.
Разлічаны на прафесійных гісторыкаў, выкладчыкаў і ўсіх тых, хто цікавіцца гісторыяй Беларусі.

Вялікае Княства Літоўскае: палітыка, эканоміка, культура : зб. навук. арт. У 2 ч. Ч. 2 / Нац. акад. навук Беларусі, Ін-т гісторыі ; уклад.: А.А. Скепьян ; рэдкал.: У.Р. Гусакоў [і інш.]. – Мінск : Беларуская навука, 2017. – 498 с.

Зборнік прысвечаны розным аспектам станаўлення і развіцця Вялікага Княства Літоўскага, яго грамадска-палітычнай і культурнай спадчыны.
Разлічаны на прафесійных гісторыкаў, выкладчыкаў і ўсіх тых, хто цікавіцца гісторыяй Беларусі.

Смяховіч, М.У. Сельская гаспадарка Беларусі ў 1943–1991 гадах: этапы развіцця, дасягненні, вопыт / М.У.Смяховіч ; Нац. акад. навук Беларусі, Ін-т гісторыі. – Мінск : Беларуская навука, 2017. – 439 с.

У манаграфіі ўпершыню ў беларускай гістарыяграфіі ўсебакова вывучана і даследавана дзейнасць партыйна-дзяржаўнага кіраўніцтва СССР і БССР па рэалізацыі асноўных мэт аграрнай палітыкі савецкай дзяржавы з восені 1943 г. па 1991 г.; разгледжаны этапы і ўласцівасці развіцця матэрыяльна-тэхнічнай базы сельскай гаспадаркі; высветленаэфектыўнасць выкарыстання вытворчых фондаў і машынна-трактарнай тэхнікі; вызначаны роля і месца адміністрацыйна-ўпраўленчага персаналу кіруючых структур у арганізацыі аграрнай вытворчасці; ахарактарызавана становішча ў галіне арганізацыі і аплаты працы калгаснага сялянства; ахарактарызавана становішча ў галіне арганізацыі і аплаты працы калгаснага сялянства; адлюстраваны спецыфіка, асаблівасці і вынікі рэфармавання аграрнай вытворчасці ў 1986-1991 гг.
Разлічана на шырокае кола чытачоў, зацікаўленых у прадметным авалоданні айчыннай гісторыяй. Рэкамендавана для выкарыстання ў навукова-даследчай працы і вучэбным працэсе.

Беларусь в геополитических процессах ХХ – начала ХХI в. : сборник научных статей / редкол.: А.А. Коваленя (гл. ред.) [и др.]. – Минск: Беларуская навука, 2017. – 191 с.

В сборнике научных статей представлены исследования белорусских и украинских историков и политологов, раскрывающие актуальные вопросы роли и места Республики Беларусь в системе международных отношений, особенности межгосударственных контактов с отдельными странами в ХХ – начале ХХI в., а также процессы взаимодействия с белорусской диаспорой в мире на современном этапе. Во второй главе представлены актуальные вопросы участия Беларуси в деятельности Организации Объединенных Наций и особенности взаимодействия с ее структурами.
Книга рассчитана на исследователей, преподавателей, студентов и всех тех, кто интересуется сферой международных отношений.

Актуальные направления идеологической работы в Республике Беларусь / М.Г. Жилинский [и др.] ; редкол.: М.Г. Жилинский [и др.]. – Минск : Акад. упр. при Президенте Респ. Беларусь, 2017. – 331 с.

Издание посвящено основным направлениям организации и ведения идеологической работы в Республике Беларусь и содержит актуальную информацию как теоретического, так и прикладного характера о политической, социально-экономической и духовной сферах жизнедеятельности белорусского общества.
Представленный информационный материал также может быть востребован и полезен в деятельности руководителей и специалистов государственных органов и иных организаций, лиц, осуществляющих идеологическую работу, научных работников, преподавателей.

Белорусский путь развития (вопросы и ответы) : справ. / М.Г. Жилинский [и др.] ; под общ. ред. М.Г. Жилинского. – Минск : Акад. упр. при Президенте Респ. Беларусь, 2017. – 184 с.

В издании представлена краткая актуальная информация по истории, общественно-политическому и социально-экономическому развитию Республики Беларусь.
Ориентировано на руководителей и работников государственных органов и иных организаций (в том числе идеологических работников), научных работников, преподавателей учреждений высшего образования, слушателей и студентов.

Матэрыялы па археалогіі Беларусі. Вынікі даследаванняў першабытных і сярэдневяковых старажытнасцей Беларусі (памяці Таццяны Мікалаеўны Каробушкінай) / Навук.рэд.: А.М.Мядзведзеў. – Вып. 28. – Мінск: “Беларуская навука”, 2017. – 291 c.

У чарговым выданні Інстытута гісторыі НАН Беларусі змешчаны навуковыя артыкулы і матэрыялы, прысвечаныя Лаўрэату Дзяржаўнай Прэміі Рэспублікі Беларусь, вучонай, якая працавала ў галіне археалогіі амаль 50 гадоў, Т.М.Каробушкінай. У зборніку прадстаўлены археалагічныя старажытнасці розных часоў — ад эпохі каменя да новага часу — Беларусі і сумежных краін, а таксама вынікі палявых работ 2014 г.
Зборнік навуковых артыкулаў разлічаны на археолагаў, гісторыкаў, краязнаўцаў, музейных работнікаў, настаўнікаў і ўсіх тых, хто любіць старажытную гісторыю, цікавіцца матэрыяльнай і духоўнай культурай нашых продкаў.

Антропология Беларуси в исследованиях конца ХIX – середины ХХ в. / Нац. акад. наук Беларуси, Ин-т истории ; сост.: О.В.Марфина [и др.]; авт. ист. коммент. В.В.Яновская ; науч. ред.: И.И.Саливон, О.В. Марфина. – Минск : Беларуская навука, 2017. – 456 c.

Представлены наиболее значимые работы по антропологии Беларуси, начиная с конца ХIX и до середины ХХ в. белорусских, российских и зарубежных исследователей. Книга посвящена основным разделам антропологии – морфологии человека (соматической антропологии) и этнической антропологии.
Послужит своеобразной хрестоматией для студентов исторических, социальных и биологических факультетов вузов нашей страны.

Волкаў, М. А. Слуцк на старых планах / М.А.Волкаў ; навук. рэд. Д. В. Лісейчыкаў. – Мінск : Беларусь, 2017. – 159 c.

У кнізе з апорай на багаты выяўленчы матэрыял адлюстравана гісторыя Слуцка, аднаго з найбольш самабытных гарадоў Беларусі. Асновай для вывучэння шматграннай і яскравай мінуўшчыны Слуцка з’яўляюцца планы горада і яго частак XVII – пачатку ХХ ст. Для раскрыцця асаблівасцей архітэктуры паселішча ў кнізе таксама змешчаны малюнкі асобных будынкаў і архітэктурных комплексаў, а таксама фотаздымкі горада. Большасць планаў і малюнкаў былі выяўлены ў архівах Беларусі, Польшчы, Германіі, Расіі і Літвы і публікуюцца ўпершыню.
Прызначаецца для ўсіх, хто цікавіцца мінуўшчынай Слуцка, а таксама гісторыяй архітэктуры і горадабудаўніцтва Беларусі.

Смольянинов, М. М. Беларусь в Первой мировой войне 1914–1918 гг. / М.М. Смольянинов. — М. : Фонд «Историческая память», 2017. — 415 с.

В монографии впервые освещены вопросы мобилизации в белорусских губерниях в русскую армию в начале Первой мировой войны, формирования новых полков и дружин государственного ополчения, показано выдвижение их в места сосредоточения и развёртывания для начала военных действий. Исследованы вопросы эвакуации населения, учреждений и предприятий, проблема беженства мирных жителей и её решения на белорусских землях. Освещены боевые действия на территории Беларуси, падение морально-боевого духа в войсках Западного фронта, названы причины и последствия этого явления. Говорится о нарушении германскими войсками мирного договора и захвате огромной территории, показана организация отпора противнику советским правительством

Кривошей, Д.А. Судьбы народов Беларуси под оккупацией (июнь 1941 — июль 1944 г.) / Д.А. Кривошей. — М. : Фонд «Историческая память», 2017. — 316 с.

В книге на основе материалов архивных источников, периодической печати, воспоминаний очевидцев представлена история национальных сообществ Беларуси в период германской оккупации 1941-1944 гг. На примере судеб евреев, поляков, украинцев, русских, цыган, татар, литовцев, латышей и «фольксдойче» автор предпринял попытку показать характер национальной политики оккупантов.
Книга адресована широкому кругу читателей — историкам, краеведам, студентам, а также всем, кто интересуется историческим прошлым Беларуси.

Матэрыялы навукова-практычнай канферэнцыі «Экскурсійна-пазнавальны турызм як важны фактар прапаганды і развіцця нацыянальнай культуры» прымеркаванай да Года культуры і 20-годдзя БГАЭіГП — Мінск, 22 верасня 2016. — 79 с.

У зборнік увайшлі матэрыялы навукова-практычнай канферэнцыі прысвечанай 20-годдзю БГАЭіГП і да Года культуры. Разлічаны як для спецыялістаў, так і шырокае кола чытачоў, усіх, хто цікавіцца тэндэцыямі развіцця экскурсійна-пазнавальнага турызму ў Рэспубліцы Беларусь