Довнар Александр Борисович

заведующий отделом источниковедения и археографии,
кандидат исторических наук
Тел.: (+375 17) 284-14-09,
Родился 1 января 1972 г. в д. Загораны Вилейского р-на Минской обл. В 1994 г. окончил исторический факультет Белорусского государственного педагогического университета. В 1998 г. окончил аспирантуру Института истории НАН Беларуси, в ноябре 2004 г. защитил кандидатскую диссертацию «Социально-экономическое положение крестьян-слуг государственных и частных владений на белорусских землях во второй половине XVI – середине XVIII в.» (научный руководитель – к.и.н. П.О. Лойко).
Трудовая деятельность:
С 1998 г. работает в Институте истории НАН Беларуси:
— с 1998 г. младший научный сотрудник отдела истории Беларуси  XIII–XVIII вв.;
— с декабря 2005 г. заведующий сектором источниковедения и археографии отдела истории Беларуси Средних веков и начала Нового времени;
— с января 2014 г. заведующий отделом источниковедения и археографии.

Сфера научных интересов:

Социально-экономическое развитие Беларуси времен Великого княжества Литовского XV–XVIII вв.: экономическое положение городов, развитие сельского хозяйство, состояние дорожных коммуникаций и водного, сухопутного транспорта; особое внимание уделяет вопросам социальной стратификации мещанского и крестьянского сословий, в сферу его интересов входят проблемы городского самоуправления и финансово-хозяйственная деятельность органов городского самоуправления XV–XVIII вв.

Публикации

Автор более 60 научных работ, из них:

Монографии:

  • Сяляне-слугі Беларусі другой паловы XVI – сярэдзіны XVIII ст. – Мінск: Белар. навука, 2007. – 193 с.
  • Сацыяльна-эканамічнае становішча сялян-слуг дзяржаўных і прыватных уладанняў на беларускіх землях у другой палове XVI–сярэдзіне XVIII ст. / Аўтарэферат дысертацыі на атрыманне вучонай ступені кандыдата гістарычных навук. – Мінск, 2004. – 21 с.

Разделы в коллективных монографиях:

  • Охранная служба в XIII–XVIII веках // Память: Внутренние войска МВД Республики Беларусь: историко-документальная хроника. – Минск, 2008. – С. 8 – 25
  • Рамяство і гандаль у Беларусі XV–XVI ст. // Гісторыя Беларусі: У 6 т. – Мінск: Экаперспектыва, 2008. – Т. 2: Беларусь у перыяд Вялікага Княства Літоўскага / Ю.Бохан і інш.; рэд. кал.: М. Касцюк (гал. рэд.) і інш. – С. 338–357.
  • Войны ВКЛ з Маскоўскай дзяржавай у канцы XV – першай трэці XVI ст. // Гісторыя Беларусі: У 6 т. – Мінск: Экаперспектыва, 2008. – Т. 2: Беларусь у перыяд Вялікага Княства Літоўскага / Ю.Бохан і інш.; рэд. кал.: М. Касцюк (гал. рэд.) і інш. – С. 411–426
  • Барацьба супраць татарскіх набегаў // Гісторыя Беларусі: У 6 т. – Мінск: Экаперспектыва, 2008. – Т. 2: Беларусь у перыяд Вялікага Княства Літоўскага / Ю.Бохан і інш.; рэд. кал.: М. Касцюк (гал. рэд.) і інш. – Мінск, 2008. – С. 426–436
  • Белавежская пушча ў часы Вялікага княства Літоўскага і Рэчы Паспалітай // Белавежская пушча: вытокі запаведнасці, гісторыя і сучаснасць. – Мінск: Беларуская навука, 2009. – С. 94–120 (у сааўтарстве з В.Ф.Голубевым і А.А.Скеп’ян).
  • Cоциально-экономическое развитие белорусских земель в составе Великого княжества Литовского и Речи Посполитой второй половины XIII–XVIII в. // Беларусь: Народ. Государство. Время / Редкол. А.А.Коваленя и др. – Минск: Беларуская навука, 2009. – С. 404–424.
  • Кіраванне і самакіраванне. Эвалюцыя ўлады: прыватны горад, велікакняжацкі горад, горад з магдэбургскім правам // Гісторыя Пінска. Ад старажытнасці да сучаснасці. – Мінск: Вышэйшая школа, 2012. – С. 123–154. (у сааўтарстве з В.Ф.Голубевым)
  • Сацыяльна-эканамічнае развіццё. Сацыяльны склад насельніцтва // Гісторыя Пінска. Ад старажытнасці да сучаснасці. – Мінск: Вышэйшая школа, 2012. – С. 154–192. (у сааўтарстве з В.Ф.Голубевым)

Важнейшие научные статьи:

  • Сяляне-слугі ў дзяржаўнай лясной гаспадарцы Вялікага княства Літоўскага // Весці НАНБ. – Сер. гуманітар. навук. – 1999. – №2 – С. 59–65.
  • Сяляне-слугі ў прыватных уладаннях Беларусі ў другой палове XVI – сярэдзіне XVII ст. // Штогоднік Інстытута гісторыі НАН Беларусі, 1999. – Мінск, 1999. – С. 26–31.
  • Становішча сялян-слуг у сярэдзіне XVI стагоддзя // Весці НАНБ. – Сер. гуманітар. навук. – 1999. – №3. – С.58–61.
  • Нарыс гісторыі вёскі Лукавец сярэдзіны XVI – пачатку XVII ст. // Гісторыка-археалагічны зборнік. – №16. – Мінск, 2002.
  • Аб’яднанне войтаўска-лаўніцкага і бурмістраўска-радзецкага суда Магілёва (па даным 1636 г.) // Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць:зборнік навуковых прац удзельнікаў Трэцяй Міжнароднай навуковай канферэнцыі “Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць” у 2 ч. – Ч. 1. – Магілёў, 2003. – С. 64–69.
  • “Масты ў паўтара пруты”. Нарыс з гісторыі дарожных камунікацыяў Беларусі XVI–XVIII стст. // Спадчына. – 2003. – №2–3. – С. 63–69.
  • Падцвярджальны прывілей Полацку 1633 г. (нарыс з гісторыі Полацка 30-х гадоў XVII ст.) // Полацкія гістарычныя запіскі – Т. 1 – Полацк, 2004. – С. 43–49.
  • Стан дарожных камунікацый Рэчыцкага павета (1765–1766 гг) // Пятыя міжнародныя  Доўнараўскія чытанні. Рэчыцы 22–23 верасня 2005 г. – Гомель, 2005. – С. 220–225.
  • Прывілей на магдэбургскае права Сіроціну // Весці НАН Беларусі. – Серыя гуманітарных навук. – Мінск, 2005, ч.2. – С. 27–29.
  • Парк гужавога транспарта Радзівілаў у Нясвіжы ў другой палове XVIII ст. // Мастацкая спадчына Нясвіжа. Матэрыялы міжнароднай навуковай канферэнцыі. – Нясвіж, 2006. – С. 55–58.
  • Прывілей на магдэбургскае права мястэчку Баруны 1705 г. // Ягелоны: дынастыя, эпоха, спадчына: матэрыялы Міжнар. навук.-практ. канф. (Гальшаны–Навагрудак,  8–10 верас. 2006 г.) – Мінск, 2007. – С. 103–107.
  • Рэестр дакументаў мінскага бурмістра Яна Давіда Шэйбы // Мінск і мінчане: дзесяць стагоддзяў гісторыі (да 940-годдзя горада): матэрыялы Міжнар. навук.-практ. канф. (Минск, 7–9 верасня 2007 г) – Мінск: Беларус. навука, 2008. – С. 96–99.
  • Рэчыца ў кнігах Метрыкі ВКЛ часоў Жыгімонта Вазы // Шостыя Міжнародныя Довнараўскія чытанні” міжнародная навуковая канф. (2007, Рэчыца). Міжнародная навуковая канферэнцыя “Шостыя Міжнародныя Довнараўскія чытанні”, 14–15 лістапада 2007 г. У 2 ч. – Гомель, 2008. – Ч. 2: Рэчыца ў часе і прасторы: 195 год заснаваня горада / В.М.Лебедзева (адк. рэд.) і інш. – C. 29–37.
  • Прывілей караля польскага і вялікага князя літоўскага Станіслава Аўгуста Панятоўскага Навагрудку 1767 года // Навагрудчына ў гістарычна-культурнай спадчыне Еўропе (да 600-годдзя Грунвальдскай бітвы). – Мінск, 2010. – С. 145–151.
  • Гаспадарчае развіццё маёнтка Смалявічы ў XVII ст. // Першых Радзівілаўскія чытанні: роля і значэнне прадстаўнікоў роду Радзівілаў у гісторыі Беларусі: з нагоды 390-годдзя заснавальніка Жодзіна Багуслава Радзівіла (1620–1669): зборнік матэрыялаў / склад. А.М. Сімановіч, І.А. Нікалаева. – Мінск, 2010. – С. 23–32.
  • Крыніцы па гісторыі Белавежскай пушчы ў Метрыцы ВКЛ // Беловежская пуща: история, природа, туризм: материалы междунар. науч.-практ. конф. посвящ. 600-летию заповедности Беловежской пущи («Беловежская пуща: от лесничества до Национального парка», (Каменюки, 14 ноября 2008 г.), «Беловежская пуща: история, природа, туризм» (Каменюки, 18–19 сентября 2009 г.) / Упр. Делами Президента Респ. Беларусь [и др.]; науч. ред. А.А. Коваленя, М.Е. Никифоров. – Брест: Альтернатива, 2010. – С. 66–73.
  • Архіў мінскага бурмістра Яна Давіда Шэйбы (стан, структура, лёс 1762) // Нацыянальны гістарычны архіў: гісторыя і сучаснасць: матэрыялы юбілейн. навук.-практ. канф., прысвеч. 70-годдзя Нац. Гіст. Архіва Беларусі (Мінск, 8 ліпеня 2008 г.) – Мінск: НАРБ, 2008. – С. 56–64.
  • Пастанова камісараў Яна Казіміра Вазы 1650 г. аб парадку кіравання ў Гародні // Гарадзенскі палімпсест. 2009. Дзяржаўныя ўстановы і палітычнае жыццё. ХV–ХХ ст. / Пад рэд. А.Ф.Смаленчука, Н.У.Сліж. – Гродна, 2009 – С. 118–127.
  • Прывілеі Віцебска са збору пергамінавых актаў Галоўнага архіва старажытных актаў у Варшаве // Актуальныя праблемы крыніцазнаўства айчыннай гісторыі» матэрыялы міжнароднай навукова практычнай канферэнцыі, прысвечанай 450-годдзю віцебскага гарадскога прада і 100-годдзю выдання першай кнігі зборнікі «Полоцко-Витебская старина», 6–7 кастрычніка 2011 г., Витебск.  –  Віцебск, 2011. – С. 11–13.
  • Увядзенне самакіравання ў Слуцку ў другой палове XVII ст. // Гістарычная ўрбаністыка: асновы метадалогіі і крыніцазнаўчая база. Зборнік навуковых артыкулаў / ГрДУ імя Я.Купалы; рэдкал.: І.В. Соркіна (гал.рэд.) [і інш.]. – Гродна: ГрДУ, 2011. – Ч. І. – C. 141–149.
  • «Ревизорская устава Мозыря 1561 г.» // II міжнародна наукова конференция «Украïна і Велике князівство Литовське в  XIV – XVIII ст.: політичні, экономічні, міжнаціональні та соціокультурні відносини в загальноєвропейському вимірі», 22 – 24 вересня 2011 р.,  Кам’янець-Подільський. Тези доповидей. – Киïв, 2011  – C. 41–44.
  • Сельская гаспадарка Заслаўскага княства ў канцы XVII ст. // Вестник Минского городского Института развития образования (Далее – МГИРО). – Минск, январь – март 2011 г. – №1 (3). – С. 64–67.
  • Гаспадарчая інструкцыя заслаўскага эканома // Вестник МГИРО. – Минск, апрель – июнь 2011 г. – №2 (4). – С. 11–13.
  • Прывілеі на таргі і кірмашы мястэчак Ашмяншчыны XVIII ст. // Ашмяншчына: праблемы рэгіянальнай гісторыі Беларусі: зб. навук.арт. / рэдкал.: А.А.Каваленя [і інш.] – Мінск: Беларус. навука, 2011. – С. 227–237.
  • Прывілей на магдэбургскае права Капылю 1652 г. // Капыль і магдэбургскае права: Нарысы гісторыі горада ХІV–ХІХ стагоддзяў. – Гродна, 2012. – С. 114–124.
  • Прывілеі князёў Радзівілаў мястэчку Мір // Карэліччына: людзі, падзеі, час: зб. навук. артыкулаў / Нац. акад. навук Беларусі, Ін-т гісторыі; уклад.: А. А. Скеп’ян. – Мінск: Беларус. навука, 2012. – С. 88–95.
  • Панцырныя баяры Беларусі ў другой палове XVI – першай палове XVII ст. (на прыкладзе Азярышчанскага староства) // Крізь століття.Студії на пошану Миколи Крикуна з нагоди 80-річчя. – Львів, 2012. – С. 268–282. (у сааўтарстве з В.Ф.Голубевым)
  • Арыгіналы прывілеяў  Навагрудку XVI–XVIII ст. у фондазховішчах Нацыянальнага музея Літвы. // Людзі і ўлада Навагрудчыны: гісторыя ўзаемадзеяння (да 500-годдзя надання Навагрудку прывілея на магдэбургскае права). зб. навук. арт. /  Нац. акад. навук Беларусі, Ін-т гісторыі; уклад.: А. А. Скеп’ян, В.В.Даніловіч, А.А. Доўнар,  рэдкал.: А.А. Каваленя [і інш.]. – Мінск: Беларус. навука, 2013. – С. 113–119.