Сокольчик Елена Эдвардовна

старший научный сотрудник отдела истории
Беларуси конца XVIII — начала ХХ веков
,
кандидат исторических наук, доцент

Тел.: (+375 17) 373-27-00
e-mail: edwardowna@mail.ru

Родилась 27 апреля 1985 г. в д. Детки Вороновского района Гродненской области. В 2007 г. окончила исторический факультет Белорусского государственного педагогического университета имени М. Танка по специальности «История. Иностранный язык (немецкий)», в 2008 г. — магистратуру данного учреждения. В 2008—2011 гг. обучалась в очной аспирантуре Института истории НАН Беларуси. В декабре 2011 г. защитила кандидатскую диссертацию по теме «Дакументальныя матэрыялы па гісторыі паўстання 1863—1864 гг. у архівасховішчах Беларусі» (07.00.09 — историография, источниковедение и методы исторического исследования). Научный руководитель — кандидат исторических наук, доцент В.В. Яновская. Постановлением Президиума Высшей аттестационной комиссии Республики Беларуси от 28.01.2015 г. присвоено ученое звание «доцента» по специальности «история».

Трудовая деятельность:
С 16 ноября 2011 г. работала на должности младшего научного сотрудника, с 1 мая 2012 г. — научный сотрудник, с 1 июня 2013 г. — старший научный сотрудник отдела историографии и методов исторических исследований, с 2021 г. — отдел истории Беларуси конца XVIII — начала XX вв.

Преподавательская деятельность:
Работала в Белорусском государственном университете на должности старшего преподавателя кафедры истории России. Читала курсы «Феномен источника в изучении общественно-политических движений второй половины XIX в. в Российской империи (на примере восстания 1863—1864 гг.)», «Великая Отечественная война советского народа (в контексте Второй мировой войны)», «Университетоведение».

Сфера научных интересов:

  • Социальная история Беларуси ХІХ — начала ХХ вв.
  • Источниковедение ХІХ — начала ХХ вв.
  • Историография ХІХ — начала ХХ вв.

Публикации:
Автор более 50 научных работ, из них:
Монографии:

Разделы в коллективных монографиях:

  • Навагрудак у складзе Расійскай імперыі // Гісторыя Навагрудка — з глыбінь вякоў да нашых дзён М.П. Касцюк [і інш.]. — Мінск: Белстан, 2014. — С. 280—363.
  • Гістарыяграфія і крыніцы. Пратэстная актыўнасць грамадства напярэдадні і падчас паўстання 1863—1864 гг. Палітычнае становішча ў сярэдзіне 1860-х гг. — 1904 г. Рэвалюцыйныя падзеі 1905—1907 гг. Адносіны грамадства да рэвалюцыі 1905—1907 гг. // Грамадска-палітычнае жыццё ў Беларусі, 1772—1917 гг. / А.У. Унучак і [і інш.].; рэдкал.: В.В. Даніловіч (гал. рэд.) [і інш.]. — Мінск: Беларуская навука, 2018. — С. 7—60, 301—363.
  • Крыніцы // Канфесійны фактар у сацыяльным развіцці Беларусі (канец XVIII — пачатку ХХ ст.) / В.В. Яноўская [і інш.]; навук. рэд. В.В. Яноўская; Нац. акад. навук Беларусі, Інстытут гісторыі . — Мінск: Беларуская навука, 2015. — С. 6—10.
  • Жизнь и деятельность академика Е.Ф. Карского: сб. док. и материалов. В 2 ч. Ч. 1. Проблемы истории культуры Беларуси в документальном наследии Е.Ф. Карского. Материалы семьи // Сост. части Сокольчик Е.Э., Унучек А.В. [и др.]; отв. ред. Л.Д. Бондарь [и др.]; Нац.акад. наук Беларуси, Ин-т истории, Санкт-Петерб. ф-л Арх. Рос. акад. наук. — Минск: Беларуская навука, 2020. — 442 с.

Учебники и учебные пособия:

Важнейшие научные статьи:

  • Восстание 1863—1864 гг. в белорусско-литовском регионе: женская активность и ее облик // Пол. Политика. Поликультурность. Гендерные отношения и гендерные системы в прошлом и настоящем: Материалы Седьмой международной научной конференции РАИЖИ и ИЭА РАН, 9—12 октября 2014 г., Рязань: В 2-х томах / отв. ред. Н.Л. Пушкарева, О.Д. Попова. М.: ИЭА РАН, 2014. Т. 1. — С. 420—424.
  • Baltarusiškų ir lietuviškų gubernijų cyventojų antivyriasybinės kovos formos ir metodai 1863—1864 m. Sukilime // 1863—1864 m. Sukilimas: istorija ir atmintis/ sudarytojai Zita Medišauskienė, Darius Staliūnas. — Vilnius: Lietuvos istorijos innstitutas, 2016. — S. 43—56.
  • Дакументальная спадчына беларускіх архіваў і яе інфармацыйныя магчымасці ў рэканструкцыі гісторыі падзей 1863—1864 гг. // Дакументальная спадчына Беларусі ХІ — ХХ стагоддзяў. Матэрыялы навукова-практычнай канферэнцыі, прысвечанай 75-годдзю НГАБ (Мінск, 26 чэрвеня 2013 г.) / адказ. за вып. Дз.Ч. Мацвейчык. — Мінск: Выд-ц А.М. Вараксін, 2014. — С. 134—142.
  • Акадэмік Я.Ф. Карскі — невядомыя дакументы і факты Сакольчык А., Унучаук А., Глеб М., Траццяк С. // Гістарычна-археалагічны зборнік. — 2016. — Вып. 31. — С. 11—17.
  • У пошуку платформы грамадска-палітычнай актыўнасці беларуска-літоўскага рэгіёну (70-я — пач. 80-х гг. ХІХ ст.) // Беларусь і суседзі: шляхі фарміравання дзяржаўнасці, міжнацыянальны і міждзяржаўныя адносіны. — 2014. — Вып. 3. — С. 32—37.
  • Гістарыяграфія рэвалюцыйных падзей 1905—1907 гг. // Гістарычна-археалагічны зборнік. — 2015. — Вып. 30. — С. 250—255.
  • Навальніца 1863 г. на Магілёўшчыне // Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць: зборнік навуковых прац удзельнікаў ІХ Міжнар. навук. канф., 25—26 чэрвеня 2015 г., г. Магілёў / уклад. А.М. Бацюкоў, І.А. Пушкін. — Магілёў : МДУХ, 2015. — С. 184—189.
  • З гісторыі адной песні…Рэлігійна-патрыятычны гімн 1860-х гг. // Традыцыі і сучасны стан культуры і мастацтва : мат. Міжнароднай навук.-практ. канф. (20—21 лістапада 2014 г., г. Мінск) / уклад. Ю. В. Пацюпа; гал. рэд. А. І. Лакотка; Цэнтр даследаванняў беларускай культуры, мовы і літаратуры НАН Беларусі. — Мінск : Права і эканоміка, 2014. — С. 227—229.
  • Барысаў і яго ваколіцы ў падзеях 1863—1864 гг. // Гісторыя Друцка-Бярэзінскага краю: Матэрыялы Першых грамадскіх навукова-краязнаўчых чытанняў (Мінск—Крупкі—Магілеў, 28 сакавіка — 20 чэрвеня 2015 г.) / Укладальнік: А.П. Аляхновіч. — Мінск, 2015. — С. 198—202.
  • Мінскае вучнёўства у рэвалюцыйных падзеях 1905—1907 гг. // Знакамітыя мінчане. Мінск і Міншчына ў падзеях рэвалюцыі 1905—1907 гг.: Матэрыялы ІХ беларуска-польскай навук.-тэарэтыч. канф., Мінск, 10 верасня 2—15 г. / Польскі Інстытут у Мінску, ПУА «БІП-Інстытут правазнаўства»; рэдкал. А. Вялікі [і інш.]. — Мінск: Выд. В. Хурсік, 2016. — С. 59—66.
  • Слуцк і гімназічныя гады Э.Вайніловіча ў перыяд паўстання 1863—1864 гг. // Беларусь, Капыльшчына і Эдвард Вайніловіч: зборнік матэрыялаў навук.-практ. канф. (Капыль, 14 лістапада 2015 г.) / укл. А.У.Унучак, У.С. Пуцік, Н.В. Анофранка. — Мінск: Медысонт, 2016. — С. 142—153.
  • «Вербальныя практыкі» грамадска-палітычнай актыўнасці насельніцтва беларуска-літоўскіх губерняў у 1905—1907 гг. // Гістарычна-археалагічны зборнік. — 2018. — Вып. 33. — С. 20—35.
  • «Нядобранадзейная» Рэчыца і яе жыхары ў часы паўстання 1863—1864 гг. // Рэчыцкі край: да 150-годдзя з дня нараджэння Мітрафана Доўнар-Запольскага: зб. навук. арт. / Нац. акад. навук Беларусі, Ін-т гісторыі, Гомел. дзярж. ун-т ім. Ф. Скарыны, Рэчыц. Райвыканкам ; уклад.: А.Б. Доўнар, В.М. Лебедзева; навук. рэд. В.Ф. Голубеў. — Мінск: Беларуская навука, 2019. — С. 312—318.
  • Паўстанне 1863—1864 гг. у беларуска-літоўскіх губернях // Вялікі гістарычны атлас Беларусі. Т.3. Мінск: Белкартаграфія, 2016. — С. 48.
  • Паўстанне 1863—1864 гг. у беларуска-літоўскіх губернях // Гістарычны атлас Беларусі. — Мінск : Белкартаграфія, 2020. — С. 178.
  • Успаміны Эдварда Вайніловіча як крыніца па гісторыі дзяцінства і юнацтва ХІХ ст. на тэрыторыі беларуска-літоўскіх губерняў // Беларусь, Свіслацкі край і Эдвард Вайніловіч (да 765-годдзя г. Свіслач): матэрыялы навукова-практычнай канферэнцыі, г. Свіслач, 13—14 жніўня 2021 г. / Ін-т гіст. НАН Беларусі; рэд. кал.: А.А. Каваленя (навук. рэд.) [і інш.]; У.С. Пуцік (адк. рэд.). — Мінск: ІВЦ «Мінфіна», 2021. — С. 32—47.
  • Сістэма аховы правапарадку беларуска-літоўскіх губерняў другой паловы ХІХ — пачатку ХХ ст.: гістарыяграфія праблемы // Пічэтаўскія чытанні — 2021: 100 гадоў БДУ — першаму ўніверсітэту Беларусі: матэрыялы міжнар. навук.-тэарэтыч. канф., Мінск, 27 — 28 кастр. 2021 г. / Беларус. дзярж. ун-т; рэдкал.: А. Д. Кароль (гал. рэд.)[і інш.]; навук. рэд. М. Ф. Шумейка, А. А. Яноўскі. — С. 708—716.
  • Мясцовыя ініцыятывы ў спробах рэфармавання сельскай паліцыі беларуска-літоўскіх губерняў сярэдзіны 70-х гг. ХІХ ст. // «Долгий ХІХ век» в истории Беларуси и Восточной Европы: исследования по новой и новейшей истории: сб. науч. ст. — Вып. 6. — 2022. — С. 217—225.

Научные стипендии, гранты и премии:
Стипендия Президента Республики Беларусь для аспирантов на 2011 г. Грант НАН Беларуси для молодых ученых на 2010—2011 гг. Премия НАН Беларуси для молодых ученых имени В. Ф. Купревича на 2015 г.